หาสำนักบัญชี ทำบัญชีรายเดือน เปิดบริษัทใหม่ ปรึกษาบัญชีและภาษีกับเราฟรีเปิดบริษัทใหม่ ทำบัญชีรายเดือน ปรึกษาฟรีได้เลยวันนี้
งบการเงิน
หมายเหตุประกอบงบการเงิน มีไว้ทำไม
เผยแพร่ 8 กันยายน 2569
ตรวจทานความถูกต้องโดยทีมงานบัญชีทอง · อัปเดตล่าสุด 8 กันยายน 2569
หมายเหตุประกอบงบการเงินคืออะไร บอกข้อมูลอะไรที่ตัวเลขในงบไม่ได้บอก และเจ้าของธุรกิจควรอ่านส่วนไหนบ้าง
หมายเหตุประกอบงบการเงินคืออะไร
หมายเหตุประกอบงบการเงินเป็นส่วนหนึ่งของงบการเงิน ไม่ใช่เอกสารแนบที่ข้ามได้ หน้างบหลักแสดงยอดรวม แต่หมายเหตุช่วยบอกว่ายอดนั้นประกอบด้วยอะไร ใช้นโยบายบัญชีอย่างไร และมีเงื่อนไขใดที่ผู้อ่านควรรู้
เจ้าของที่อ่านเฉพาะยอดกำไรหรือเงินสดจึงอาจพลาดบริบทสำคัญ เช่น ลูกหนี้ก้อนใหญ่ รายการกับบุคคลที่เกี่ยวข้องกัน หรือภาระที่ยังไม่สะท้อนเป็นตัวเลขครบถ้วน
ข้อมูลสำคัญที่มักอยู่ในหมายเหตุ
หัวข้อที่พบเสมอ ได้แก่ นโยบายการบัญชี รายละเอียดเงินสด ลูกหนี้ สต็อก สินทรัพย์ถาวร เงินกู้ เจ้าหนี้ และทุน รายละเอียดทำให้รู้ว่าการเปลี่ยนแปลงของยอดรวมเกิดจากรายการใด ไม่ควรเดาจากชื่อบัญชีบนงบหลัก
อาจมีข้อมูลเกี่ยวกับภาระผูกพัน เหตุการณ์ภายหลังวันสิ้นรอบบัญชี หรือความไม่แน่นอนที่มีนัยสำคัญ ทั้งนี้การเปิดเผยจริงขึ้นกับข้อเท็จจริงและมาตรฐานที่กิจการใช้
รายการกับบุคคลหรือกิจการที่เกี่ยวข้องกัน
เมื่อบริษัทซื้อขาย ให้กู้ยืม เช่าทรัพย์สิน หรือมีรายการกับกรรมการ ผู้ถือหุ้น บริษัทในเครือ หรือฝ่ายที่มีความสัมพันธ์กัน รายการดังกล่าวอาจต้องเปิดเผยตามเกณฑ์ที่เกี่ยวข้อง เพราะเงื่อนไขอาจไม่เหมือนการค้ากับบุคคลภายนอก
อย่ารีบตีความว่ารายการเกี่ยวโยงผิดปกติเสมอไป แต่เจ้าของควรอ่านว่าเป็นรายการอะไร ยอดคงเหลือเท่าไร และมีเงื่อนไขหรือหลักฐานใด เพื่อให้การตัดสินใจและการกำกับดูแลโปร่งใส
ส่วนที่เจ้าของควรอ่านก่อนเซ็น
เริ่มจากนโยบายบัญชีที่มีผลต่อธุรกิจมาก แล้วเลือกอ่านหมายเหตุของเงินสด ลูกหนี้ สต็อก เงินกู้ และรายการกับผู้ถือหุ้นหรือกรรมการ จากนั้นมองหายอดที่เปลี่ยนจากปีก่อนอย่างมีนัยสำคัญและขอคำอธิบายเป็นภาษาธุรกิจ
ก่อนเซ็นงบ ให้ถามผู้ทำบัญชีหรือผู้สอบบัญชีว่ามีประเด็นใดที่ผู้บริหารควรทราบ มีเอกสารใดรอการยืนยัน และรายการใดต้องตัดสินใจ การอ่าน งบแสดงฐานะการเงิน พร้อมหมายเหตุทำให้ถามคำถามได้ตรงจุดขึ้น
คำถามที่พบบ่อย
หมายเหตุประกอบงบการเงินมีผลกับกำไรไหม
หมายเหตุไม่ได้เป็นงบกำไรขาดทุนอีกฉบับ แต่ให้รายละเอียดและนโยบายที่ช่วยอธิบายยอดกำไร สินทรัพย์ หนี้สิน และความเสี่ยงของกิจการ
อ่านหมายเหตุทั้งหมดเองได้ไหม
ทำได้และควรเริ่มจากหัวข้อสำคัญต่อธุรกิจ แต่เมื่อพบรายการซับซ้อนควรถามผู้ทำบัญชีหรือผู้สอบบัญชีเพื่อเข้าใจความหมายและผลกระทบอย่างถูกต้อง
รายการกับกรรมการต้องเปิดเผยเสมอไหม
การเปิดเผยขึ้นกับนิยาม ความมีสาระสำคัญ และมาตรฐานที่กิจการใช้ ควรแจ้งรายการและเอกสารให้ผู้ทำบัญชีทราบตั้งแต่เกิดรายการ